บัญชี–ภาษีคริปโตและสินทรัพย์ดิจิทัล

มาตรา 40(4)(ฌ) เก็บภาษีเมื่อมีการโอนและได้ผลประโยชน์เกินต้นทุน การถือไว้โดยไม่โอนจึงยังไม่เกิดเงินได้ประเภทนี้ แต่การแลกเหรียญเป็นเหรียญหรือใช้เหรียญชำระค่าสินค้าถือเป็นการโอนแล้ว ต้องตีมูลค่าเป็นบาท ณ เวลานั้น

ยกเว้นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาเฉพาะส่วนที่เกินต้นทุนเมื่อโอนผ่านผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลไทยที่มีใบอนุญาต (ศูนย์ นายหน้า หรือผู้ค้า) สำหรับเงินได้ตั้งแต่ 1 ม.ค. 2568 ถึง 31 ธ.ค. 2572 ไม่ครอบคลุมการโอนบนแพลตฟอร์มต่างประเทศหรือระหว่างกระเป๋าส่วนตัว และไม่ครอบคลุมรางวัลการขุด สเตก หรือ airdrop ซึ่งไม่ใช่การโอนออก

สำหรับบุคคลธรรมดา กฎกระทรวง 380 ข้อ 2(104) ยกเว้นกำไรเท่ากับผลขาดทุนในปีภาษีเดียวกัน โดยทั้งสองฝั่งต้องเกิดบนศูนย์ที่มีใบอนุญาต ยกขาดทุนไปปีถัดไปไม่ได้ และขาดทุนจากแพลตฟอร์มต่างประเทศใช้ไม่ได้ เช่น ปีเดียวกันมีกำไรบนศูนย์ไทย 250,000 บาท และขาดทุนบนศูนย์ไทย 90,000 บาท ส่วนที่ยกเว้นตามข้อนี้คือ 90,000 บาท

การได้รับเหรียญใหม่ไม่ใช่ผลประโยชน์จากการโอนตามมาตรา 40(4)(ฌ) ในขณะที่ได้รับ ประเภทเงินได้ขึ้นกับลักษณะกิจกรรม เช่น ทำเป็นธุรกิจหรือไม่ และอยู่นอกข้อยกเว้นกฎกระทรวง 380 และ 399 ให้บันทึกมูลค่าเป็นบาท ณ วันรับ เพราะใช้เป็นต้นทุนเมื่อโอนออกภายหลัง เราระบุสมมติฐานการจัดประเภทไว้ในรายงาน

เราจัดแฟ้มหลักฐานตามรายการและแพลตฟอร์ม พร้อมคำอธิบายเส้นทางเงินตั้งแต่ฝากจนถอน เพื่อใช้ชี้แจงตามขอบเขตที่ตกลง ผู้เสียภาษียังเป็นผู้ยืนยันข้อเท็จจริงและลงนาม และไม่มีใครรับประกันผลการตรวจได้

แยกรายการตามสถานที่โอนก่อน ตัวอย่าง ขายบนศูนย์ไทยที่ได้รับอนุญาตได้กำไร 60,000 บาท และขายบนแพลตฟอร์มต่างประเทศได้กำไร 40,000 บาท ในปี 2568 ยอด 60,000 บาทเข้าข้อยกเว้นของกฎกระทรวง 399 ส่วน 40,000 บาทไม่เข้า และขาดทุนจากแพลตฟอร์มต่างประเทศใช้หักกลบตามกฎกระทรวง 380 ไม่ได้เพราะจำกัดเฉพาะศูนย์ซื้อขายที่ได้รับอนุญาต ยอดที่เหลือเป็นเงินได้ตามมาตรา 40(4)(ฌ) ที่ต้องพิจารณาใน ภ.ง.ด.90 ต้นทุนของแต่ละเหรียญเลือกวิธีเข้าก่อนออกก่อนหรือวิธีถัวเฉลี่ยแล้วใช้ต่อเนื่องทั้งปี และการโอนเข้ากระเป๋าตัวเองไม่ใช่การขาย ส่วนบริษัทใช้ระบบภาษีเงินได้นิติบุคคลซึ่งไม่ได้รับข้อยกเว้นของบุคคลธรรมดาเหล่านี้

บันทึกทุกครั้งที่ได้รับ ได้แก่ วันที่ จำนวนเหรียญ แพลตฟอร์มหรือโปรโตคอล มูลค่าเป็นบาท ณ วันที่ได้รับพร้อมแหล่งราคาที่ใช้ และลักษณะของรางวัล ประเภทเงินได้ตามมาตรา 40 ของรางวัลเหล่านี้ขึ้นกับข้อเท็จจริงของแต่ละโครงการ เช่น เป็นผลตอบแทนจากการถือ การให้บริการ หรือได้มาโดยไม่มีเงื่อนไข จึงไม่ควรจัดเหมาเป็นกำไรจากการโอนทั้งหมด และไม่ควรสรุปว่าได้รับยกเว้นตามกฎกระทรวง 399 ซึ่งครอบคลุมการโอนผ่านผู้ได้รับอนุญาต ไม่ใช่การได้รับรางวัล ส่วนการย้ายเหรียญระหว่างกระเป๋าของตัวเองไม่ทำให้เกิดเงินได้ แต่ควรเก็บ transaction hash ไว้พิสูจน์ว่าเป็นเจ้าของทั้งสองฝั่ง