ภาษีและกรมสรรพากร
ภ.ง.ด.50(P.N.D.50)
Annual corporate income tax return
คำนี้พบการเขียนอีกแบบว่า ภงด 50 หรือ ภ.ง.ด. 50
ภ.ง.ด.50 คือแบบภาษีเงินได้นิติบุคคลประจำรอบบัญชีที่สรุปกำไรทางภาษี ภาษีทั้งรอบ และเครดิต โดยมีกำหนดปกติ 150 วันหลังปิดรอบ
คำตอบสั้น
ภ.ง.ด.50 (P.N.D.50) คือ แบบภาษีเงินได้นิติบุคคลประจำรอบบัญชีที่สรุปกำไรทางภาษี ภาษีทั้งรอบ และเครดิต โดยมีกำหนดปกติ 150 วันหลังปิดรอบ
ขั้นตอนโดยสรุป
- ตรวจว่ารายการหรือธุรกรรมของคุณเข้าเงื่อนไขของคำนี้หรือไม่
- ระบุแบบยื่นและกำหนดเวลาที่เกี่ยวข้องกับกรมสรรพากร
- คำนวณยอดและบันทึกบัญชีให้ตรงกับเอกสารต้นทาง
- ยื่นผ่านระบบ e-Filing และเก็บหลักฐานการยื่นไว้
สิ่งที่ต้องเตรียม
- เอกสารต้นทาง เช่น ใบกำกับภาษี ใบเสร็จ และสัญญาที่เกี่ยวข้อง
- รายการเดินบัญชีธนาคารของงวดที่เกี่ยวข้อง
- หนังสือรับรองบริษัทและเลขประจำตัวผู้เสียภาษี
- แบบยื่นและหลักฐานการยื่นย้อนหลังที่เคยส่งไว้
ต้องการให้ทีมช่วยประเมิน? แจ้งปัญหาบัญชีหรือภาษี งวดที่เกี่ยวข้องและกำหนดส่ง เพื่อแยกสิ่งที่ต้องตรวจ เอกสารที่ต้องใช้ และขอบงานก่อนนัดหมาย
แจ้งงานที่ต้องการประเมินการคำนวณเริ่มจากบัญชีแล้วปรับตามมาตรา 65 ทวิและ 65 ตรี ก่อนใช้อัตราที่กิจการมีสิทธิ ภาษีครึ่งปีที่จ่ายและเครดิตหัก ณ ที่จ่ายที่ถูกต้องจึงนำมาคำนวณส่วนต่างได้ การยื่นต่อกรมสรรพากรเป็นคนละหน้าที่กับการส่งงบต่อกรมพัฒนาธุรกิจการค้า

แบบสิ้นปีที่เชื่อมงบการเงินกับฐานภาษี
ภ.ง.ด.50 คือแบบแสดงรายการรายรอบบัญชีของบริษัทและห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลผู้เสียภาษีจากฐานกำไรสุทธิ ไม่ใช่ภาษีอีกชนิดหนึ่งแยกจากภาษีเงินได้นิติบุคคล แบบนี้ทำให้เห็นรายได้ รายจ่าย รายการปรับปรุง กำไรสุทธิทางภาษี ภาษีตามอัตรา และเครดิตที่นำมาหักในรอบเดียวกัน มาตรา 68 และ 69 วางหน้าที่แสดงรายการและบัญชีประกอบ ส่วนมาตรา 65 เป็นจุดเริ่มต้นของการหาฐานกำไร จึงควรอ่านแบบควบคู่กับกระดาษทำการภาษี ไม่ใช่ดูเฉพาะยอดที่ต้องจ่ายท้ายแบบ
เนื้อหาในหน้านี้มุ่งบริษัทไทยทั่วไปที่ใช้ฐานกำไรสุทธิ ไม่ครอบคลุมทุกฐานภาษีขององค์กรทุกประเภท เช่น กิจการขนส่งระหว่างประเทศหรือมูลนิธิบางกรณีอาจใช้หลักต่างออกไป บริษัทที่ไม่มีการขายหรือมีผลขาดทุนยังต้องพิจารณาหน้าที่ประจำรอบตามสถานะนิติบุคคล การไม่มียอดภาษีไม่ใช่หลักฐานว่าพ้นหน้าที่ยื่น และการส่งงบให้กรมพัฒนาธุรกิจการค้าแล้วก็ไม่ใช่การส่งแบบนี้ให้กรมสรรพากรแทนกัน
นับกำหนดจากวันปิดรอบ ไม่ใช่จากวันประชุม
มาตรา 69 ให้กรอบเวลา 150 วันหลังรอบบัญชีสิ้นสุด โดยเริ่มนับวันถัดจากวันปิดรอบ วันประชุมอนุมัติงบหรือวันที่ผู้สอบบัญชีลงรายงานไม่ได้ทำให้กรอบนี้เริ่มใหม่ รอบที่ปิดต่างเดือนต้องนับจากวันของตนเอง จึงไม่ควรจำเพียงว่าแบบประจำปีส่งเดือนพฤษภาคม ตัวอย่างการนับอย่างเดียว หากปิดรอบวันที่ 31 ธันวาคม 2568 วันที่ครบ 150 วันคือ 30 พฤษภาคม 2569 ซึ่งยังต้องตรวจหลักวันหยุดก่อนกำหนดวันใช้งานจริง
ณ พฤศจิกายน 2569 มาตรการขยายการยื่นและชำระออนไลน์ที่เข้าเงื่อนไขเพิ่ม 8 วันมีช่วงครอบคลุมกำหนดเดิมระหว่าง 1 กุมภาพันธ์ 2567 ถึง 31 มกราคม 2570 อย่าสันนิษฐานว่ากำหนดที่อยู่หลังช่วงนี้ได้เพิ่มเวลาเสมอ เมื่อวันสุดท้ายเป็นวันหยุดต้องตรวจการเลื่อนเป็นวันทำการถัดไปกับปฏิทินจริงของปีนั้น การมีบัญชีผู้ใช้ระบบหรือการบันทึกแบบร่างไม่เท่ากับยื่นสำเร็จ และการยื่นสำเร็จก็ไม่ใช่หลักฐานชำระเงินโดยตัวมันเอง
กำไรในงบไม่ใช่กำไรที่ใช้คูณอัตราเสมอไป
มาตรา 65 ใช้รายได้และรายจ่ายตามหลักเกณฑ์ภาษีของรอบ โดยต้องอ่านร่วมกับมาตรา 65 ทวิและ 65 ตรี จุดสำคัญคือรายการที่ลงบัญชีได้อาจหักภาษีไม่ได้ หรือหักได้คนละเวลา เช่น ค่าเสื่อมราคาทางบัญชีต้องเทียบสิทธิทางภาษี และประมาณการหนี้สินทั่วไปไม่ได้เป็นรายจ่ายหักได้เพียงเพราะบันทึกเข้าบัญชีแล้ว การบวกกลับจึงเป็นการเปลี่ยนฐานคำนวณ ไม่ใช่แก้งบให้กำไรเท่ากับภาษีทุกครั้ง
ตัวอย่างสมมติเพื่ออธิบายสะพานกำไร บริษัทมีกำไรทางบัญชีก่อนภาษี 1,000,000 บาท มีรายจ่ายที่ตรวจแล้วว่าต้องบวกกลับ 100,000 บาท และไม่มีรายการปรับอื่น กำไรก่อนหักขาดทุนทางภาษีจึงเป็น 1,100,000 บาท หากมีขาดทุนสุทธิทางภาษีที่ยังใช้ได้ 200,000 บาท ฐานหลังหักขาดทุนเหลือ 900,000 บาท ต้องมีตารางพิสูจน์ที่มาและอายุขาดทุนตามมาตรา 65 ตรี (12) ซึ่งให้ใช้ขาดทุนจากไม่เกินห้าปีก่อนรอบปัจจุบัน ไม่ใช่นำขาดทุนสะสมในส่วนของผู้ถือหุ้นมาหักทั้งก้อน
อัตราทั่วไปกับชั้นกำไรของ SME
อัตราทั่วไปของภาษีฐานกำไรสุทธิอยู่ที่ 20% ส่วนสิทธิ SME ต้องดูทุนที่ชำระแล้ว ณ วันปิดรอบไม่เกิน 5,000,000 บาท พร้อมรายได้จากการขายสินค้าและให้บริการในรอบไม่เกิน 30,000,000 บาท ตัวเลขเท่ากับเพดานยังผ่านการทดสอบตัวเลขสองข้อนี้ แต่ยังต้องตรวจประวัติความต่อเนื่องตามมาตรการตั้งแต่รอบที่เริ่มในหรือหลัง 1 มกราคม 2555 ไม่ใช่เห็นรายได้ปีนี้ลดลงแล้วสรุปว่าสิทธิกลับมาทันที และอย่านำเกณฑ์ SME เพื่อค่าเสื่อมราคาหรือการสอบบัญชีมาแทนเกณฑ์อัตรานี้
เมื่อมีสิทธิครบ กำไรสุทธิสามแสนบาทแรกไม่ต้องเสียภาษี ช่วงถัดมาซึ่งเริ่มจากเกินสามแสนบาทไปถึง 3,000,000 บาทใช้อัตรา 15% และเฉพาะส่วนที่เกิน 3,000,000 บาทใช้อัตรา 20% จากฐาน 900,000 บาทในตัวอย่าง ภาษีก่อนเครดิตของ SME เท่ากับ 600,000 × 15% หรือ 90,000 บาท ขณะที่อัตราทั่วไปให้ 180,000 บาท ตัวเลขนี้ยังไม่ใช่ยอดชำระจริง เพราะต้องตรวจเครดิตและสิทธิอื่นก่อน ห้ามใช้ 15% คูณกำไรทั้งหมดหรือคิดว่าข้ามชั้นแล้วกำไรส่วนแรกสูญเสียการยกเว้น
เครดิตภาษีและหลักฐานที่ทำให้ยอดปลายแบบต่างกัน
ภาษีตามอัตราเป็นเพียงชั้นหนึ่งของการคำนวณ ภาษีครึ่งปีที่ชำระตาม ภ.ง.ด.51 เป็นเครดิตของรอบตามมาตรา 67 ทวิ และภาษีหัก ณ ที่จ่ายที่มีสิทธิใช้ต้องจับคู่กับรายได้และหลักฐานของบริษัท สมมติภาษีทั้งรอบก่อนเครดิต 90,000 บาท มีภาษีครึ่งปีชำระจริง 40,000 บาท และเครดิตหัก ณ ที่จ่ายที่ตรวจแล้ว 10,000 บาท ส่วนต่างทางคณิตศาสตร์คือ 40,000 บาท ไม่ควรนำยอดประมาณการที่ยังไม่ได้จ่ายมาเป็นเครดิตหรือใช้หลักฐานของคนละนิติบุคคล
ควรแยกแฟ้มงบการเงิน รายงานการตรวจสอบ บัญชีประกอบ และกระดาษทำการภาษีให้เชื่อมกันได้ มาตรา 68 ทวิและ 69 มีหน้าที่เรื่องบัญชีและการรับรองตามลักษณะผู้เสียภาษี บริษัทจำกัดทั่วไปต้องไม่ข้ามเรื่องงบที่ตรวจสอบแล้ว แต่ก็ไม่ควรเหมารวมว่าห้างหุ้นส่วนทุกขนาดใช้ผู้รับรองประเภทเดียวกันทั้งหมด หลักฐานส่งแบบกับหลักฐานรับชำระเป็นคนละชิ้น และแม้ยอดเครดิตสูงกว่าภาษี การจะได้รับคืนยังต้องผ่านเงื่อนไขและการตรวจสอบ ไม่ใช่ผลอัตโนมัติจากการกรอกตัวเลข
ยื่นช้าต้องแยกค่าปรับสองกระทงออกจากเงินเพิ่ม
มาตรา 35 วางเพดานค่าปรับไม่เกิน 2,000 บาทสำหรับความผิดที่เกี่ยวข้อง โดยมีข้อยกเว้นเหตุสุดวิสัย แต่กรณียื่น ภ.ง.ด.50 และบัญชีประกอบช้าตามตารางเปรียบเทียบปรับของกรมสรรพากรแยกเป็นสองกระทง คือแบบกับบัญชี หากช้าไม่เกิน 7 วัน อัตราเปรียบเทียบกระทงละ 1,000 บาท รวม 2,000 บาท ถ้าเกิน 7 วัน กระทงละ 2,000 บาท รวม 4,000 บาท นี่เป็นตารางเฉพาะกรณี ไม่ใช่ประกาศว่าทุกบริษัทถูกเรียกเก็บยอดเดียวกันทันที
เงินเพิ่มกรณีภาษีค้างตามมาตรา 27 เป็นอีกเรื่องหนึ่ง ไม่ควรบอกว่าบริษัทขาดทุนที่ยื่นช้าต้องมีเงินเพิ่มจากภาษีเสมอ ขณะเดียวกันยอดภาษีเป็นศูนย์ก็ไม่ได้ลบความผิดเรื่องแบบและบัญชี การแก้ไขข้อมูลหลังยื่นต้องดูว่าฐานและเครดิตที่เปลี่ยนมีผลต่อภาษีหรือไม่ ส่วนปัญหาประมาณการครึ่งปีขาดตามมาตรา 67 ตรีต้องวิเคราะห์แยกจากการส่งแบบประจำปีช้า การรวบทุกอย่างเป็นคำว่าเบี้ยปรับก้อนเดียวทำให้ประเมินความเสี่ยงและเตรียมเอกสารผิดประเด็น
ข้อควรระวังในทางปฏิบัติ
- •วันที่อนุมัติงบไม่เริ่มกรอบ 150 วันใหม่
- •ขาดทุนยกมาต้องเป็นขาดทุนทางภาษีที่อายุยังใช้ได้ ไม่ใช่ยอดขาดทุนสะสมทั้งหมด
- •ตารางเปรียบเทียบปรับแบบและบัญชีช้าแยกสองกระทง ไม่ใช่เพดานมาตรา 35 ก้อนเดียว
- •การขยายออนไลน์ 8 วันต้องอยู่ในช่วงและเงื่อนไขของประกาศ
คำถามที่พบบ่อยเรื่อง ภ.ง.ด.50
การไม่มีรายได้ไม่ทำให้บริษัทที่ยังมีหน้าที่ยื่นประจำรอบพ้นหน้าที่โดยอัตโนมัติ ต้องปิดบัญชีและคำนวณตามสถานะจริงก่อน เพราะค่าใช้จ่ายหรือรายการปรับปรุงอาจยังมีอยู่ หากคำนวณแล้วไม่มีภาษีต้องจ่าย ให้แยกผลนั้นออกจากหน้าที่เรื่องแบบและบัญชีประกอบ
วันประชุมไม่ได้เป็นวันเริ่มนับของมาตรา 69 กรอบปกติคือ 150 วันหลังวันปิดรอบ จึงต้องจัดงานสอบบัญชีและอนุมัติงบโดยไม่เข้าใจว่าเลื่อนประชุมแล้วเลื่อนภาษีตามได้ ส่วนการขยายออนไลน์หรือวันหยุดต้องตรวจจากกฎเฉพาะที่ใช้กับกำหนดนั้น
ไม่ได้ใช้ยอดขาดทุนสะสมแทนขาดทุนทางภาษีทันที ต้องย้อนดูผลคำนวณของแต่ละปีและส่วนที่เคยใช้ไปแล้ว มาตรา 65 ตรี (12) จำกัดขาดทุนยกมาที่ใช้ได้ไว้ในช่วงห้าปีก่อนรอบปัจจุบัน จึงควรมีตารางอายุและยอดคงเหลือแยกจากบัญชีส่วนของผู้ถือหุ้น
จำนวนที่เท่ากับเพดานไม่ทำให้ตกการทดสอบตัวเลข เพราะเกณฑ์ใช้คำว่าไม่เกิน โดยทุนต้องเป็นทุนที่ชำระแล้ว ณ วันสิ้นรอบ ไม่ใช่ดูเพียงทุนที่จดทะเบียน อย่างไรก็ดี ต้องตรวจประวัติรายได้ต่อเนื่องและเงื่อนไขมาตรการก่อนสรุปสิทธิ ไม่ใช่ใช้ตัวเลขปีเดียวเป็นข้อยืนยัน
ภาษีเป็นศูนย์ไม่ได้ยกเว้นความผิดเรื่องยื่นแบบและบัญชี ตารางเปรียบเทียบ ภ.ง.ด.50 แยกสองกระทง โดยช้าไม่เกิน 7 วันรวม 2,000 บาท และเกินนั้นรวม 4,000 บาทตามเงื่อนไขตาราง ส่วนเงินเพิ่มจากภาษีค้างต้องมีฐานภาษีค้างให้คำนวณ จึงไม่ควรบอกว่าทั้งสองอย่างเกิดเสมอ
แหล่งอ้างอิงที่ตรวจสอบได้
ลิงก์ด้านล่างเป็นแหล่งต้นทางสำหรับประเด็นที่ระบุในคำอธิบายของแต่ละรายการ ไม่ใช่การรับรองทุกข้อความหรือผลของงานบริการ ตรวจฉบับแก้ไขและเงื่อนไขที่ตรงกับข้อเท็จจริงของกิจการประกอบเสมอ
1. ประมวลกฎหมาย
มาตรา 68 ทวิ และ 69: บัญชีประกอบการคำนวณภาษีกรมสรรพากร
หน้าที่จัดทำบัญชีและบัญชีประกอบที่ตรวจสอบรับรองตามกรณี พร้อมข้อเฉพาะกิจการขนส่งต่างประเทศ; การจัดรุ่นไฟล์ไม่แทนการรับรอง
2. แนวปฏิบัติ
กรมสรรพากร: กำหนดยื่นภาษีเงินได้นิติบุคคลกรมสรรพากร
ภ.ง.ด.51 ภายในสองเดือนหลังสิ้นหกเดือนแรก และ ภ.ง.ด.50 ภายใน 150 วันหลังวันสุดท้ายของรอบบัญชี
3. แนวปฏิบัติ
กรมสรรพากร: อัตราภาษีเงินได้นิติบุคคลและเกณฑ์ SMEกรมสรรพากร
เกณฑ์ทุนชำระแล้วไม่เกิน 5 ล้านบาท และรายได้ขายสินค้าและบริการไม่เกิน 30 ล้านบาท; กำไรสุทธิไม่เกิน 300,000 บาทยกเว้น ส่วนเกินถึง 3 ล้านบาทเสีย 15% และส่วนที่เกินเสีย 20%
4. ประมวลกฎหมาย
มาตรา 67 ทวิ: เครดิตภาษีครึ่งปีที่ชำระกรมสรรพากร
ภาษีที่ชำระตามวรรคหนึ่งเป็นเครดิตในการคำนวณตามมาตรา 68; ตรวจการชำระและรอบ ไม่ใช่ยอดประมาณการหรือคำรับรองคืนเงิน
5. แนวปฏิบัติ
กรมสรรพากร: ค่าปรับยื่น ภ.ง.ด.50/52/55 และยื่นบัญชีเกินกำหนดกรมสรรพากร
มาตรา 35 ปรับไม่เกิน 2,000 บาท ถือเป็นสองกระทง (แบบและบัญชี) เปรียบเทียบปรับกระทงละ 1,000 บาทถ้าไม่เกิน 7 วัน และ 2,000 บาทถ้าเกิน; เงินเพิ่มมาตรา 27 คิดแยกเมื่อมีภาษีต้องชำระ
6. ประกาศ
กระทรวงการคลัง: ขยายกำหนดยื่นออนไลน์ถึง 31 มกราคม 2570กรมสรรพากร
เพิ่มแปดวันแก่แบบและการชำระออนไลน์ที่เข้าเงื่อนไขช่วง 1 กุมภาพันธ์ 2567–31 มกราคม 2570 ไม่ใช่กำหนดใหม่ถาวรทุกช่องทาง
คำนวณต่อได้ทันทีด้วยเครื่องมือเหล่านี้
- เครื่องคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคล (ภ.ง.ด.50)ภาษี = ผลรวมของกำไรแต่ละขั้น × อัตราของขั้นนั้น
- เครื่องคำนวณภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT 7%)VAT = ฐานภาษี × 7% · ฐานภาษี (กรณีรวมใน) = ยอดรวม × 100 ÷ 107
- เครื่องคำนวณภาษีหัก ณ ที่จ่าย (ภ.ง.ด.3 / ภ.ง.ด.53)ภาษีหัก = ฐานก่อน VAT × อัตรา · จ่ายสุทธิ = ฐาน + VAT − ภาษีหัก
คำที่เกี่ยวข้อง
- ภ.ง.ด.51ภ.ง.ด.51 คือแบบภาษีเงินได้นิติบุคคลกลางรอบ ซึ่งบริษัททั่วไปใช้ครึ่งหนึ่งของกำไรสุทธิทั้งรอบที่ประมาณไว้เป็นฐานคำนวณ และนำภาษีที่จ่ายไปเครดิตปลายปี
- ภาษีเงินได้นิติบุคคลภาษีเงินได้นิติบุคคลสำหรับบริษัททั่วไปคำนวณจากกำไรสุทธิทางภาษี อัตราปกติ 20% ส่วนผู้ผ่านเงื่อนไข SME ใช้ชั้นกำไรยกเว้น 15% และ 20%
- งบการเงินที่ผ่านการตรวจสอบงบการเงินที่ผ่านการตรวจสอบคืองบที่มีรายงานผู้สอบบัญชีแสดงความเห็นตามกรอบรายงานที่ใช้ โดยต้องอ่านประเภทความเห็นและเหตุประกอบ ไม่ใช่ถือว่าถูกต้องทุกตัวเลขเสมอ
- ภ.ง.ด.53ภ.ง.ด.53 คือแบบนำส่งภาษีหัก ณ ที่จ่ายเมื่อผู้รับเงินเป็นนิติบุคคลไทย (บริษัทหรือห้างที่จดทะเบียน)ที่เข้าเงื่อนไขกฎหมาย โดยต้องแยกประเภทเงินได้และฐานการหักก่อนเลือกแบบ
- ภ.ง.ด.3ภ.ง.ด.3 คือแบบนำส่งภาษีหัก ณ ที่จ่ายสำหรับเงินจ่ายให้บุคคลธรรมดาที่เข้าเงื่อนไขกฎหมาย โดยต้องแยกประเภทเงินได้และฐานการหักก่อนเลือกแบบ
- ภ.ง.ด.91ภ.ง.ด.91 คือแบบสรุปภาษีเงินได้บุคคลธรรมดารายปีสำหรับผู้มีเงินได้จากการจ้างแรงงานตามมาตรา 40(1) ประเภทเดียว โดยพิจารณาหน้าที่ตามเกณฑ์เงินได้ก่อนหักค่าใช้จ่ายและค่าลดหย่อน
- ภ.พ.30ภ.พ.30 คือแบบแสดงรายการ VAT ของผู้ประกอบการจดทะเบียนสำหรับแต่ละเดือนภาษี ใช้แสดงยอดขาย ภาษีขาย ภาษีซื้อที่หักได้ และผลเป็นภาษีชำระหรือเครดิต โดยยังต้องยื่นแม้เดือนนั้นไม่มีการขาย
- จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มการจดทะเบียน VAT คือการเข้าสู่ระบบภาษีมูลค่าเพิ่มของผู้ประกอบการ โดยกิจการในบังคับที่มีรายรับเกิน 1.8 ล้านบาทต่อปีต้องยื่นคำขอภายใน 30 วันจากวันที่เกินเกณฑ์
- ใบกำกับภาษีใบกำกับภาษีคือหลักฐาน VAT ที่ผู้มีสิทธิออกให้เมื่อเกิดความรับผิดทางภาษี โดยแบบเต็มรูปต้องมีรายการตามมาตรา 86/4 และข้อความเพิ่มเติมที่กฎหมายกำหนด