Skip to main content

ภาษีและกรมสรรพากร

ภ.พ.30(P.P.30)

Monthly VAT return

คำนี้พบการเขียนอีกแบบว่า ภพ 30 หรือ ภ.พ. 30 หรือ ภพ.30

ภ.พ.30 คือแบบแสดงรายการ VAT ของผู้ประกอบการจดทะเบียนสำหรับแต่ละเดือนภาษี ใช้แสดงยอดขาย ภาษีขาย ภาษีซื้อที่หักได้ และผลเป็นภาษีชำระหรือเครดิต โดยยังต้องยื่นแม้เดือนนั้นไม่มีการขาย

คำตอบสั้น

ภ.พ.30 (P.P.30) คือ แบบแสดงรายการ VAT ของผู้ประกอบการจดทะเบียนสำหรับแต่ละเดือนภาษี ใช้แสดงยอดขาย ภาษีขาย ภาษีซื้อที่หักได้ และผลเป็นภาษีชำระหรือเครดิต โดยยังต้องยื่นแม้เดือนนั้นไม่มีการขาย

ขั้นตอนโดยสรุป

  1. ตรวจว่ารายการหรือธุรกรรมของคุณเข้าเงื่อนไขของคำนี้หรือไม่
  2. ระบุแบบยื่นและกำหนดเวลาที่เกี่ยวข้องกับกรมสรรพากร
  3. คำนวณยอดและบันทึกบัญชีให้ตรงกับเอกสารต้นทาง
  4. ยื่นผ่านระบบ e-Filing และเก็บหลักฐานการยื่นไว้

สิ่งที่ต้องเตรียม

  • เอกสารต้นทาง เช่น ใบกำกับภาษี ใบเสร็จ และสัญญาที่เกี่ยวข้อง
  • รายการเดินบัญชีธนาคารของงวดที่เกี่ยวข้อง
  • หนังสือรับรองบริษัทและเลขประจำตัวผู้เสียภาษี
  • แบบยื่นและหลักฐานการยื่นย้อนหลังที่เคยส่งไว้

ต้องการให้ทีมช่วยประเมิน? แจ้งปัญหาบัญชีหรือภาษี งวดที่เกี่ยวข้องและกำหนดส่ง เพื่อแยกสิ่งที่ต้องตรวจ เอกสารที่ต้องใช้ และขอบงานก่อนนัดหมาย

แจ้งงานที่ต้องการประเมิน

มาตรา 83 กำหนดหน้าที่ยื่นรายเดือน ไม่ได้ผูกกับการมียอดภาษีต้องจ่าย แบบจึงเป็นทั้งการแสดงธุรกรรมและการสรุปฐานะ VAT โดยยอดภาษีซื้อส่วนเกินอาจขอคืนหรือยกไปใช้ตามมาตรา 84 ได้ การยื่นแยกหรือรวมสาขาและสิทธิขยายเวลาออนไลน์ต้องพิจารณาเงื่อนไขของผู้ยื่น ไม่ใช่ดูเพียงเลขประจำตัวผู้เสียภาษีเดียวกัน

มือกำลังเทียบใบเสร็จ ข้างเครื่องคิดเลขและโน้ตบุ๊ก ไม่ใช่ใบกำกับภาษีไทย
ภาพประกอบเนื้อหา ไม่ใช่ภาพทีมงานหรือเคสลูกค้าของบริษัทKaboompics · Pexels License

แบบรายเดือนที่รายงานมากกว่ายอดเงินนำส่ง

ภ.พ.30 เป็นแบบแสดงรายการของผู้ประกอบการจดทะเบียนตามมาตรา 83 โดยเดือนภาษีเป็นหน่วยเวลาของการรายงาน ไม่ใช่งวดบัญชีประจำปีและไม่ใช่เดือนที่สะดวกจะจ่ายภาษี มาตรา 82/3 ให้กรอบหักภาษีซื้อออกจากภาษีขาย แต่ก่อนนำยอดเข้าสู่แบบต้องตรวจว่ารายการขายเกิดภาษีในเดือนใดและภาษีซื้อมีสิทธิหักจริงหรือไม่

แบบแสดงตัวตนของผู้ยื่น เลขประจำตัวผู้เสียภาษี สถานประกอบการ เดือนและปีภาษี ตลอดจนการยื่นปกติหรือเพิ่มเติม ส่วนตัวเลขต้องแยกยอดขายที่เกี่ยวข้อง ภาษีขาย ยอดซื้อและภาษีซื้อที่ใช้ได้ รวมถึงเครดิตที่ยกมา ผลลัพธ์อาจเป็นยอดชำระหรือภาษีชำระเกิน การมีเพียงยอดสุทธิที่ลงตัวจึงยังไม่แปลว่าแสดงรายการครบ

แบบนี้ไม่ใช่เอกสารเรียกเก็บเงินจากลูกค้า และไม่ใช่หลักฐานจดทะเบียน VAT เอกสารแต่ละประเภททำหน้าที่ต่างกัน เมื่อยอดรายได้ตามบัญชีไม่ตรงกับยอดขายที่ใช้คำนวณ VAT ควรมีรายการกระทบยอดแสดงความต่างจากจุดเกิดภาษี รายการยกเว้น และรายการปรับปรุง ไม่ควรแก้ยอดบัญชีเพื่อให้ตรงแบบโดยไม่มีเหตุ

ไม่มีรายได้ก็ยังยื่น และสาขาไม่ใช่เพียงช่องที่อยู่

มาตรา 83 ระบุหน้าที่ยื่นแม้เดือนนั้นไม่มีการขายสินค้าหรือให้บริการ ดังนั้นการหยุดรับงานชั่วคราว การไม่มีภาษีขาย หรือการมีแต่ยอดภาษีซื้อ ไม่ใช่เหตุข้ามเดือนโดยอัตโนมัติ ต้องดูว่าสถานะผู้ประกอบการจดทะเบียนยังมีอยู่หรือไม่ การหยุดดำเนินงานทางธุรกิจไม่เท่ากับได้รับการขีดชื่อออกจากทะเบียน VAT แล้ว

หากไม่มีการขายแต่มีค่าใช้จ่ายที่ให้สิทธิภาษีซื้อ แบบอาจไม่ใช่แบบศูนย์ทุกช่อง ต้องตรวจเอกสารและยอดเครดิตก่อน ส่วนกรณีไม่มีทั้งการขายและภาษีซื้อก็ยังต้องแสดงรายการตามหน้าที่ การใช้คำว่าแบบไม่มีภาษีจึงควรบอกให้ชัดว่าหมายถึงไม่มีภาษีต้องชำระ หรือไม่มีธุรกรรมใดเลย เพราะผลต่อข้อมูลในแบบไม่เหมือนกัน

สำหรับหลายสถานประกอบการ หลักมาตรา 83 คือแยกแบบและชำระตามแต่ละแห่ง เว้นแต่มีการอนุมัติให้ยื่นรวมตามเงื่อนไข ถ้ามีสำนักงานใหญ่กับสองสาขาโดยยังไม่ได้รับอนุมัติยื่นรวม ต้องพิจารณาสามหน่วยยื่น ไม่ใช่เลือกส่งแบบเดียวที่สำนักงานใหญ่เพราะชื่อบริษัทเดียวกัน การรวมยอดก่อนมีสิทธิทำให้ขาดแบบของสาขาได้แม้ยอดทั้งบริษัทจะคำนวณถูก

อ่านองค์ประกอบตัวเลขก่อนหักกลบ

ส่วนยอดขายต้องสะท้อนการแยกยอดที่เสียภาษีอัตราปกติ ยอดอัตราศูนย์ และยอดยกเว้นตามช่องที่แบบกำหนด ไม่ใช่นำรายได้ทุกประเภทมาคูณ 7% ครั้งเดียว ภาษีขายอาจมีผลของใบเพิ่มหนี้หรือใบลดหนี้ที่เข้าเงื่อนไขในเดือนนั้น การตรวจยอดควรเริ่มจากรายงานภาษีและเอกสารที่อธิบายการเปลี่ยนมูลค่า ไม่ใช่หักส่วนลดภายหลังจากยอดโอนเอง

ด้านภาษีซื้อใช้เฉพาะส่วนที่หักได้ตามกฎหมาย ไม่ใช่ยอด VAT ทุกใบที่ฝ่ายบัญชีได้รับ ภาษีซื้อต้องห้ามหรือส่วนที่เกี่ยวกับกิจการยกเว้นต้องจัดการก่อนสรุปยอด รวมทั้งภาษีซื้อที่เกิดจากการนำส่ง ภ.พ.36 ซึ่งต้องดูเดือนนำส่งและหลักฐานกรมสรรพากร ไม่ควรดึงมาใช้ตามวันที่ใบเรียกเก็บต่างประเทศเพียงอย่างเดียว

เครดิตยกมาเป็นอีกชั้นหนึ่งของการคำนวณ ต้องเทียบกับแบบเดือนก่อนและทางเลือกที่ได้ใช้จริง หากเคยขอคืนยอดนั้นแล้วไม่ควรนำมาเป็นเครดิตอีก รายละเอียดสิทธิและข้อห้ามของยอดซื้อกับขายอ่านใน ภาษีซื้อและภาษีขาย หน้านี้มุ่งให้เห็นว่ายอดที่ผ่านการตรวจเหล่านั้นประกอบกันเป็นแบบรายเดือนได้อย่างไร

ตัวอย่างภาษีชำระกับภาษีส่วนเกิน

สมมติเดือนพฤศจิกายน 2569 มียอดขายก่อน VAT ที่ใช้อัตรารวม 7% จำนวน 200,000 บาท ภาษีขายเท่ากับ 14,000 บาท และมีภาษีซื้อที่ตรวจแล้วว่าหักได้ 9,000 บาท หากไม่มีเครดิตยกมาและไม่มีรายการปรับปรุง ผลต่างเป็นภาษีชำระ 5,000 บาท ตัวอย่างนี้ตั้งอยู่บนสมมติฐานว่าจุดเกิดภาษีและหน่วยยื่นถูกต้องแล้ว ไม่ใช่ยอดที่ยืนยันได้จากรายได้รวมอย่างเดียว

เปลี่ยนสมมติฐานเฉพาะภาษีซื้อที่หักได้เป็น 18,000 บาท ผลคือภาษีซื้อเกินภาษีขาย 4,000 บาท ตามมาตรา 84 ผู้ประกอบการมีทางเลือกขอคืนตามกระบวนการหรือยกยอดไปใช้ในเดือนถัดไป การแสดงยอดเกินในแบบยังไม่ใช่การอนุมัติคืนเงิน และไม่ควรรับรู้เงินสดว่าจะได้รับแน่นอนโดยไม่พิจารณาการตรวจหลักฐาน

หากเลือกยกเครดิต 4,000 บาทไป แล้วเดือนถัดไปมีผลต่างภาษีขายเหนือภาษีซื้อ 6,000 บาท เครดิตที่มีสิทธิและยกมาต่อเนื่องจะเหลือยอดชำระ 2,000 บาท ต้องติดตามเส้นทางของเครดิตให้ตรวจได้ ไม่ใช้ยอดเดิมซ้ำสองครั้ง และไม่คำนวณรวมข้ามสาขาที่ไม่มีสิทธิยื่นรวม การเลือกขอคืนแทนยกไปควรสะท้อนในข้อมูลตามแบบ ไม่ใช่แค่บันทึกภายในฝ่ายบัญชี

กำหนดเวลาแยกตามช่องทาง ไม่ใช่วันที่เดียวทุกกรณี

กำหนดพื้นฐานของ ภ.พ.30 คือวันที่ 15 ในเดือนที่ตามหลังเดือนภาษี พร้อมชำระภาษีที่ถึงกำหนด สำหรับการยื่นและชำระออนไลน์ที่เข้าเงื่อนไขประกาศขยายเวลา จะมีเพิ่มแปดวันเป็นวันที่ 23 อย่านำวันที่ออนไลน์ไปใช้กับเอกสารกระดาษ หรือสรุปว่าการส่งข้อมูลอย่างเดียวทำให้การชำระล่าช้าถูกต้องไปด้วย

ประกาศขยายเวลาที่กฎปฏิทินของโครงการรองรับครอบคลุมกำหนดตามกฎหมายซึ่งเริ่มตั้งแต่วันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2567 และมีวันสิ้นสุดช่วงคือ 31 มกราคม 2570 ดังนั้นการวางปฏิทินเกินช่วงนี้ต้องตรวจประกาศที่ใช้จริงใหม่ ไม่ใช่ใช้วันที่ 23 ต่อเนื่องโดยไม่ทบทวน หากวันสุดท้ายเป็นวันหยุดต้องตรวจการเลื่อนไปวันทำการตามหลักที่เกี่ยวข้องและปฏิทินกรมสรรพากร

ควรแยกวันที่ปิดรายงานภายในออกจากกำหนดกฎหมาย และแยกแบบ ภ.พ.30 ออกจาก ภ.พ.36 ซึ่งมีฐานเวลาอีกชุดหนึ่ง การมีภาษีซื้อรอเอกสารไม่ได้ทำให้ข้ามกำหนดของแบบหลักได้เอง หลักฐานรับแบบและหลักฐานชำระควรตรวจคู่กัน เพราะการจัดเตรียมแบบเสร็จในเครื่องยังไม่ยืนยันว่าได้ยื่นและชำระตามเงื่อนไขแล้ว

การยื่นผิดกับการยื่นช้าใช้ฐานเบี้ยปรับต่างกัน

มาตรา 89(2) กำหนดเบี้ยปรับกรณีไม่ยื่นภายในเวลาเป็นสองเท่าของภาษีที่ต้องเสียในเดือนนั้นก่อนพิจารณาการลดหรืองด ส่วนมาตรา 89(3) ใช้หนึ่งเท่าของภาษีที่คลาดเคลื่อนเมื่อแบบทำให้ภาษีที่ต้องเสียต่ำไป และมาตรา 89(4) ใช้หนึ่งเท่าของภาษีขายที่ขาดหรือภาษีซื้อที่เกินตามกรณี จึงไม่ควรเขียนว่า ภ.พ.30 ช้าทุกใบปรับสองเท่าของยอดขาย

ฐานเบี้ยปรับไม่ใช่มูลค่ายอดขายทั้งก้อน และไม่ควรนำทุกฐานมาบวกกันโดยไม่ตรวจความสัมพันธ์ของความผิด การใช้คำสั่งลดเบี้ยปรับ เช่น ท.ป.81/2542 และฉบับแก้ไข ต้องดูประเภทความผิด การแก้ไขเองก่อนการตรวจ และเงื่อนไขที่เกี่ยวข้อง ตัวเลขตามมาตรา 89 เป็นฐานก่อนการบรรเทา ไม่ใช่จำนวนที่จะถูกเรียกจริงทุกกรณี

เงินเพิ่มตามมาตรา 89/1 และความผิดเรื่องไม่ยื่นแบบตามบทโทษต้องพิจารณาแยกจากเบี้ยปรับ แม้เดือนที่ไม่มีภาษีทำให้ฐานเบี้ยปรับบางประเภทเป็นศูนย์ ก็ไม่ใช่การยกเลิกหน้าที่ยื่น การแก้ไขจึงควรเริ่มจากเดือน สถานประกอบการ และเหตุที่ผิด แล้วทำแบบเพิ่มเติมหรือการดำเนินการตามข้อเท็จจริง พร้อมเก็บเส้นทางเครดิตที่แก้แล้วให้ต่อเนื่อง

ข้อควรระวังในทางปฏิบัติ

  • •ไม่มีการขายไม่ยกเลิกหน้าที่ยื่น ภ.พ.30 ของผู้ประกอบการจดทะเบียนตามมาตรา 83
  • •การยื่นรวมหลายสถานประกอบการต้องมีการอนุมัติ ไม่ใช่รวมเองเพราะใช้เลขผู้เสียภาษีเดียวกัน
  • •เครดิตยกมาต้องตรงกับประวัติเดือนก่อน และห้ามนำส่วนที่ขอคืนมาหักซ้ำ
  • •กำหนดวันที่ 23 เป็นสิทธิออนไลน์ที่มีเงื่อนไขและช่วงเวลา ไม่ใช่เส้นตายกระดาษ

คำถามที่พบบ่อยเรื่อง ภ.พ.30

ความคืบหน้าการอ่านคำถาม1/5 · 20%

ไม่ได้เพียงเพราะไม่มีขาย มาตรา 83 ยังให้ผู้ประกอบการจดทะเบียนยื่นแบบรายเดือน ต้องตรวจสถานะทะเบียนและแสดงภาษีซื้อหรือเครดิตที่ยังมีตามจริง การหยุดกิจการชั่วคราวไม่เท่ากับสิ้นสุดสถานะ VAT

คำตอบนี้ช่วยได้ไหม

แหล่งอ้างอิงที่ตรวจสอบได้

ลิงก์ด้านล่างเป็นแหล่งต้นทางสำหรับประเด็นที่ระบุในคำอธิบายของแต่ละรายการ ไม่ใช่การรับรองทุกข้อความหรือผลของงานบริการ ตรวจฉบับแก้ไขและเงื่อนไขที่ตรงกับข้อเท็จจริงของกิจการประกอบเสมอ

  1. 1. ประมวลกฎหมาย

    ประมวลรัษฎากร: มาตรา 83 หน้าที่ยื่นแบบ VAT

    กรมสรรพากร

    หน้าที่ยื่นรายเดือนแม้ไม่มีการขาย และหลักการยื่นแยกสถานประกอบการ; การขออนุมัติยื่นรวมและสิทธิขยายเวลาต้องตรวจตามกรณี

  2. 2. ประมวลกฎหมาย

    ประมวลรัษฎากร มาตรา 84/1: อายุการขอคืน VAT

    กรมสรรพากร

    (1) ภาษีต้องคืนที่ผู้ประกอบการจดทะเบียนมิได้ขอคืนตามมาตรา 84 นับสามปีจากวันพ้นกำหนดยื่นแบบ; (2) กรณีอื่นนับสามปีจากวันชำระภาษี

  3. 3. ประมวลกฎหมาย

    ประมวลรัษฎากร มาตรา 89–89/1: เบี้ยปรับและเงินเพิ่ม VAT

    กรมสรรพากร

    เบี้ยปรับตามลักษณะความผิดและเงินเพิ่มเป็นคนละส่วน การลดหรืองดเบี้ยปรับต้องตรวจหลักเกณฑ์ที่ใช้กับข้อเท็จจริง

  4. 4. แนวปฏิบัติ

    คำสั่งกรมสรรพากร ที่ ป.81/2542: การคำนวณเบี้ยปรับและเงินเพิ่ม VAT

    กรมสรรพากร

    ไม่ยื่นหรือยื่น ภ.พ.30 พ้นกำหนด เบี้ยปรับสองเท่าของภาษีที่ต้องเสียในเดือนตามมาตรา 89(2); ยื่นผิดทำให้ภาษีขายขาดหรือภาษีซื้อเกิน เบี้ยปรับหนึ่งเท่าของส่วนที่คลาดเคลื่อน ส่วนภาษีขายแสดงเกินไม่มีเบี้ยปรับ

  5. 5. ประกาศ

    กระทรวงการคลัง: ขยายกำหนดยื่นออนไลน์ถึง 31 มกราคม 2570

    กรมสรรพากร

    เพิ่มแปดวันแก่แบบและการชำระออนไลน์ที่เข้าเงื่อนไขช่วง 1 กุมภาพันธ์ 2567–31 มกราคม 2570 ไม่ใช่กำหนดใหม่ถาวรทุกช่องทาง

  6. 6. ประมวลกฎหมาย

    ประมวลรัษฎากร มาตรา 87: รายงาน VAT รายสถานประกอบการ

    กรมสรรพากร

    รายงานภาษีขาย ภาษีซื้อ และรายงานสินค้าเฉพาะผู้ขายสินค้า ภายใต้ข้อที่เกี่ยวข้อง; ตรวจแบบและวิธีตามประกาศ

คำนวณต่อได้ทันทีด้วยเครื่องมือเหล่านี้

คำที่เกี่ยวข้อง