ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา
ฟรีแลนซ์ดีไซเนอร์มีรายได้หลายทาง: แยกประเภทเงินได้ก่อนยื่น ภ.ง.ด.90
ตัวอย่างเพื่อศึกษา ไม่ใช่ข้อมูลลูกค้าที่พิสูจน์แล้วหรือคำรับประกันผล กิจการจริงต้องตรวจเอกสารและเงื่อนไขของตนก่อนดำเนินการ
โจทย์สมมติของนักออกแบบอิสระที่มีเงินเดือนพาร์ทไทม์ รับงานออกแบบจากบริษัท ขายเทมเพลตออนไลน์ และรับค่าสอนเวิร์กช็อป ไม่ใช่ข้อมูลลูกค้ารายใด

สรุปสั้นสำหรับผู้บริหาร
เริ่มจากแยกเงินได้แต่ละทางตามประเภทในมาตรา 40 ประมวลรัษฎากร เพราะแต่ละประเภทหักค่าใช้จ่ายได้ไม่เท่ากัน งานรับจ้างทั่วไปมักเป็นเงินได้ประเภทที่ 2 ส่วนรายได้จากการขายสินค้าหรือธุรกิจอาจเป็นประเภทที่ 8 แต่ต้องดูลักษณะสัญญาจริง จากนั้นรวบรวมหนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่ายเพื่อนำมาเครดิต ตรวจว่าต้องยื่น ภ.ง.ด.94 ครึ่งปีหรือไม่ และดูว่ารายรับจากธุรกิจเกิน 1.8 ล้านบาทจนต้องจด VAT หรือยัง
เนื้อหาปรับปรุง: · ยังไม่อ้างว่าได้รับการตรวจรับรองจากผู้เชี่ยวชาญรายบุคคล
ประเด็นในสถานการณ์ตัวอย่าง
- รวมรายได้ทุกทางเป็นก้อนเดียวแล้วใช้วิธีหักค่าใช้จ่ายแบบเดียว
- หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่ายจากลูกค้าบางรายหาย
- ไม่รู้ว่ารายได้ขายออนไลน์ต้องยื่นภาษีครึ่งปี
แนวทางที่ต้องประเมิน
1. ทำตารางรายได้แยกตามประเภท
ขึ้นกับจำนวนรายการและเอกสารหนึ่งแถวต่อผู้จ่ายเงิน ระบุลักษณะงาน ประเภทเงินได้ จำนวนเงิน และภาษีที่ถูกหักไว้ เทียบกับเงินเข้าบัญชีเพื่อค้นหารายการที่อาจตกหล่น
2. เลือกวิธีหักค่าใช้จ่ายที่มีหลักฐานรองรับ
พร้อมขั้นแรกบางประเภทหักแบบเหมาได้ บางประเภทเลือกหักตามจริงได้ ถ้าเลือกตามจริงต้องมีใบเสร็จและหลักฐานครบ ควรเทียบทั้งสองแบบก่อนตัดสินใจ
3. ยื่นแบบและวางแผนปีถัดไป
ภายในกำหนดยื่นยื่นผ่านระบบออนไลน์ของกรมสรรพากรภายในกำหนด ตรวจการขยายเวลาที่ประกาศในปีนั้น แล้วตั้งบัญชีธนาคารแยกสำหรับงานอิสระและเก็บใบเสร็จรายเดือน
เอกสารที่ควรเตรียมตรวจ
- หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่าย (50 ทวิ) จากทุกผู้จ่าย
- รายการเดินบัญชีธนาคารทั้งปี
- รายงานยอดขายจากแพลตฟอร์มออนไลน์
- ใบเสร็จค่าใช้จ่าย เช่น ซอฟต์แวร์ อุปกรณ์ หากหักตามจริง
- หลักฐานค่าลดหย่อน เช่น ประกัน กองทุน และเงินบริจาค
สิ่งที่ต้องยืนยันก่อนส่งมอบ
| สิ่งที่ตรวจก่อน | ประเภทเงินได้ตามสัญญาจริง |
|---|---|
| ประเด็นเครดิตภาษี | เทียบยอดหักกับหนังสือรับรองและเงื่อนไขการใช้สิทธิ |
| ข้อจำกัดที่ต้องเปิดเผย | การจัดประเภทบางกรณีตีความได้หลายทาง |
ข้อควรระวังที่ธุรกิจแบบเดียวกันมักพลาด
- ใช้การหักค่าใช้จ่ายแบบเหมากับเงินได้ทุกประเภทโดยไม่ตรวจเงื่อนไข
- ลืมนำภาษีที่ถูกหัก ณ ที่จ่ายมาเครดิต
- ไม่ยื่นภาษีครึ่งปีสำหรับเงินได้ที่กฎหมายกำหนด
- รายรับธุรกิจเกินเกณฑ์ VAT แล้วไม่จดทะเบียน
มุมมองที่ปรึกษา ไม่ใช่แค่รับจ้างทำ
ก่อนขอราคา บอกจำนวนผู้จ่ายเงิน ประเภทงาน ช่องทางขายออนไลน์ และว่ามีหนังสือรับรองหัก ณ ที่จ่ายครบหรือไม่ ถามว่าราคารวมการเทียบวิธีหักค่าใช้จ่ายและการวางระบบเก็บเอกสารปีถัดไปหรือไม่
แหล่งอ้างอิงที่ตรวจสอบได้
ลิงก์ด้านล่างเป็นแหล่งต้นทางสำหรับประเด็นที่ระบุในคำอธิบายของแต่ละรายการ ไม่ใช่การรับรองทุกข้อความหรือผลของงานบริการ ตรวจฉบับแก้ไขและเงื่อนไขที่ตรงกับข้อเท็จจริงของกิจการประกอบเสมอ
1. ประมวลกฎหมาย
ประมวลรัษฎากรกรมสรรพากร
ตัวบทหลักของภาษีเงินได้ ภาษีมูลค่าเพิ่ม ภาษีธุรกิจเฉพาะ และอากรแสตมป์ พร้อมกฎกระทรวงและคำสั่งที่ออกตามความในประมวล
2. ระบบ/แบบฟอร์มราชการ
ระบบยื่นแบบผ่านอินเทอร์เน็ตของกรมสรรพากรกรมสรรพากร
ช่องทางยื่นแบบและชำระภาษีออนไลน์ พร้อมกำหนดเวลาขยายเพิ่มสำหรับการยื่นทางอิเล็กทรอนิกส์
3. ประมวลกฎหมาย
ประมวลรัษฎากร: มาตรา 50, 50 ทวิ และหน้าที่รายงานเงินได้กรมสรรพากร
แยกการหักภาษี หนังสือรับรองและรายการนำส่ง; 50 ทวิกรณีมาตรา 50(1) ออกภายใน 15 กุมภาพันธ์ปีถัดไป หรือหนึ่งเดือนหลังออกจากงานระหว่างปี
4. ประมวลกฎหมาย
กรมสรรพากร: มาตรา 85–85/1 การจดทะเบียน VATกรมสรรพากร
แยกการสมัครก่อนเริ่มกิจการจากหน้าที่ยื่นคำขอภายใน 30 วันเมื่อฐานภาษีเกินเกณฑ์; ต้องตรวจคุณสมบัติและข้อยกเว้นของกิจกรรมด้วย
5. แนวปฏิบัติ
กรมสรรพากร: เกณฑ์ VAT ข้อยกเว้น และการยื่นรายเดือนกรมสรรพากร
อธิบายเกณฑ์รายรับ 1.8 ล้านบาท การนำเข้า หน้าที่จดและกำหนดยื่นพื้นฐาน; ตรวจอัตราภาษีและประกาศขยายเวลาปัจจุบันแยกจากหน้าภาพรวม
คำถามที่พบบ่อยจากเคสนี้
- รายได้ฟรีแลนซ์เป็นเงินได้ประเภทไหน?
- ขึ้นกับลักษณะงานและสัญญา งานรับจ้างทั่วไปมักเป็นประเภทที่ 2 แต่บางลักษณะอาจเป็นประเภทอื่น ควรดูสัญญาและหนังสือรับรองที่ผู้จ่ายออกให้
- ถูกหัก 3% แล้วยังต้องยื่นภาษีอีกไหม?
- ต้องยื่น ภ.ง.ด.90 รวมเงินได้ทั้งปี ภาษีที่ถูกหักไว้นำมาเครดิตได้ และอาจได้คืนหรือต้องจ่ายเพิ่ม
- ภ.ง.ด.94 คืออะไร?
- แบบยื่นภาษีครึ่งปีสำหรับเงินได้บางประเภท เช่น เงินได้จากธุรกิจ ยื่นสำหรับรายได้ช่วงมกราคมถึงมิถุนายน
- ยื่นภาษีบุคคลธรรมดาได้ถึงเมื่อไร?
- ภายในสิ้นเดือนมีนาคมของปีถัดไปสำหรับยื่นกระดาษ ยื่นออนไลน์มักได้ขยายเวลาตามที่กรมสรรพากรประกาศแต่ละปี
- ฟรีแลนซ์ต้องจด VAT ไหม?
- ต้องจดเมื่อรายรับจากการขายสินค้าหรือให้บริการเกิน 1.8 ล้านบาทต่อปี เว้นแต่เป็นกิจการที่ได้รับยกเว้น
- ขายเทมเพลตออนไลน์ต่างประเทศต้องเสียภาษีไทยไหม?
- ผู้มีถิ่นที่อยู่ในไทยต้องพิจารณาเสียภาษีจากเงินได้ตามหลักเกณฑ์ปัจจุบัน ควรเก็บรายงานยอดขายและหลักฐานการรับเงินไว้ทุกเดือน
กรณีศึกษาอื่น
ข้อมูลเพื่อประกอบการศึกษา ไม่แทนการตรวจเอกสารของกิจการ กฎและช่องทางยื่นอาจเปลี่ยน โปรดตรวจประกาศปัจจุบันก่อนดำเนินการ